نكتهء حديثى : و اما محل بحث اين است كه در اين روايت ، حضرت ، نكاح با زن پدر را داخل در قسمت « ما بَطَنَ » آيه شريفه دانسته‌اند ، در حالى كه در روايت ديگرى كه عمرو ابن ابى المقدام از پدرش از امام سجاد « عليه السلام » نقل مىكند كه ، حضرت ، نكاح با زن پدر را داخل در « ما ظَهَرَ » آيه دانسته‌اند . روايت اينچنين است : محمد بن يحيى عن احمد بن محمد عن الحسين بن سعيد عن النضر بن سويد عن يحيى الحلبى عن عمرو ابن ابى المقدام عن أبيه عن على بن الحسين عليه السلام قال سئل عن الفواحش ما ظهر منها و ما بطن قال ما ظهر منها نكاح امرأة الاب و ما بطن الزنا » « 1 » نظر استاد مد ظلّه : به نظر ما ، اين دو روايت با يكديگر تعارضى ندارند و جمع ميان آنها به اين است كه آن روايت اول كه نكاح با زن پدر را مصداق براى « ما بَطَنَ » قرار داده است مرادش مصداق « ما بَطَنَ » در زمان نزول آيه شريفه است ، زيرا در زمان نزول آيه در بين عربهاى جاهليت ، آنچه به عنوان فحشاء و كارى ناپسند ظاهر بوده و شيوع داشته ، مسأله زناى علنى و اصحاب رايات بوده است كه حتى در نظر خود آنها نيز ، كارى خلاف بوده و لكن بر اساس هوا و هوس و شهوات مرتكب مىشدند ، ولى مسأله نكاح با زن پدر چون در نظر آنها امرى جايز بوده و همانا حرمت آن را شرع بيان كرده است و براى آنها روشن نبوده كه اين كار نيز جزء فواحش به حساب مىآيد ، لذا در موقع نزول آيه ، اين كار جزء فواحش مخفيه بوده است ( فواحشى كه شارع كشف از حرمت آنها كرده است ) و اما روايت دوم كه از امام سجاد « عليه السلام » است و در آن نكاح با زن پدر را مصداق براى « ما ظَهَرَ » ذكر كرده است ، نظر در آن روايت ، فاحشه زمان امام سجاد « عليه السلام » است كه در آن زمان ، چون دوره اسلام بوده و احكام نيز بيان شده بود لذا نكاح با زن پدر جزء فواحش ظاهره به حساب مىآمده است .

--> ( 1 ) جامع احاديث الشيعة ج 20 ص 456 ج 1498